Lian-Orluli, Ainaro — PNTL Hala’o Workshop kona-ba hametin Konsellu Seguransa Munisipál (KSM) hala’o iha resintu Edifísiu Administrasaun Munisípiu Ainaro, ho tema “Hametin Konsellu Seguransa Munisipál (KSM) hodi Harii Munisípiu Ainaro ne’ebé Seguru, Dame no Hametin Kooperasaun entre Governu, PNTL no Komunidade.”
Atividade ne’e fó énfaze ba importánsia polisiamentu komunitáriu no koordenasaun entre instituisaun sira ho komunidade atu prevene krime, rezolve konflitu no hametin seguransa no dame iha nivel munisipál.
Iha aprezentasaun, Segundu Komandante-Jerál PNTL, Komisáriu Asistente Polísia Natércia Eufrásia Soares Martins, esplika katak polisiamentu komunitáriu mak estratéjia fundamentál PNTL atu hametin relasaun entre polísia no komunidade.
Tuir nia, relasaun ne’e presiza bazeia ba komunikasaun efetiva, kooperasaun no partisipasaun ativa husi komunidade, liuliu iha prevensaun krime no manutensaun seguransa públika.
“PNTL iha responsabilidade atu mantein orden no seguransa públika, maibé mós atu kria kondisaun ne’ebé diak ba dame, estabilidade no protesaun direitu sidadaun. Tanba ne’e, PNTL presiza servisu ho profesionalizmu, transparénsia no besik ba komunidade,” nia hateten iha(11/08/2026)
Nia subliña mós katak seguransa la’ós responsabilidade PNTL de’it, maibé responsabilidade konjunta ne’ebé presiza envolvimentu husi Governu, lideransa lokál, Konsellu Seguransa Munisipál, parseiru dezenvolvimentu no komunidade tomak.
Nia hatutan katak PNTL tenki kontinua adapta-an ba dezafiu seguransa ne’ebé sempre muda, inklui ameasa tradisionál no ameasa foun iha era dijitál. Tanba ne’e, partisipasaun komunidade, liuliu lideransa iha nivel baze, inan-aman no grupu vulnerável, importante tebes atu apoia prevensaun no resposta ba problema seguransa.
Tuir nia, PNTL mós iha papel importante iha alerta sedu, prevensaun konflitu, protesaun juventude, kombate dezinformasaun no hametin konfiansa entre Estadu no komunidade.
Nia esplika katak missaun PNTL nian la limita de’it ba manutensaun seguransa no kombate krime, maibé mós kontribui ba konstrusaun Estadu de Direitu ne’ebé demokrátiku, seguru no estável. Prestasaun servisu polísia tenki bazeia ba Konstituisaun, lei nasional no prinsipiu direitus umanus.
Iha aspetu sosioekonómiku, nia mós hateten katak problema seguransa dala barak iha relasaun ho problema sosial no ekonomia, hanesan kiak, dezempregu, desigualdade sosial no falta oportunidade ekonomia.
Tanba ne’e, kooperasaun entre instituisaun no komunidade importante atu identifika no komprende kauza husi problema sira, tanba konflitu ka krime dala barak iha nia hun iha problema sosial, inklui kestaun bee, rai no meiu moris komunidade nian.
Segundu Komandante-Jerál PNTL subliña katak hametin polisiamentu komunitáriu sei sai baze importante ida atu harii ambiente ne’ebé seguru, dame no estável, liuhusi servisu polísia ne’ebé besik ba komunidade, responsivu no orientadu ba nesesidade públika.
Iha workshop ne’e, oradór sira seluk mós fahe sira-nia esperiénsia no perspetiva kona-ba sistema seguransa iha nivel munisipál.
Prezidente Autoridade Munisípiu Ainaro, Manuela Georgina Carmo Bucar Corte Real, aprezenta kona-ba dezenvolvimentu Câmara Munisipál. Enkuantu Xefe Gabinete Assessoria Jurídika, Superintendente Asistente Polísia Virgilio Domingos Correia, aprezenta kona-ba direitu no deveres sidadaun nian.
Komandante PNTL Munisípiu Ainaro, Superintendente Xefe Polísia Emilio dos Santos, aprezenta kona-ba implementasaun Polisiamentu Komunitáriu no Konsellu Seguransa Munisipál iha Munisípiu Ainaro.
Workshop ne’e sai nu’udar espasu importante ida atu fahe esperiénsia, diskute dezafiu no hametin koordenasaun entre instituisaun relevante sira hodi apoia implementasaun polítika seguransa iha nivel munisipál, partikularmente iha Munisípiu Ainaro.
Atividade ne’e marka prezensa husi autoridade munisipál, membru PNTL, lideransa komunitária, membru Konsellu Seguransa Munisipál, reprezentante sosiedade sivíl, veteranu, estudante nivel sekundáriu, estudante Eskola Kafé no konvidadu sira seluk iha Munisípiu Ainaro.
Hamutuk liuhusi kooperasaun entre Governu, PNTL no komunidade, seguransa bele sai responsabilidade hamutuk hodi harii Ainaro ne’ebé seguru, dame no estável.
Jornalista:Carla/Elfiana/Noy
Editor : Clementina Fatima





































